شنبه, 27 آبان 1396  

جدیدترین مطالب

کورش-قانون-یکسان-و-فرهنگ-ثابتی-را-به-ملل-مختلف-تحمیل-نمی-کرد
  علی باجلان / در این روزگار که بیشترین تهاجمات نسبت به فرهنگ های بومی...
سامان-فرجی-بیرگانی-به-سوگ-پدر-نشست
  پدر محترم همکار عزیزمان، سامان فرجی بیرگانی، نویسنده و فعال فرهنگی و...
کریستف-کلمب-باشیم-اما-کشفیات-مان-در-حدّ-«شباهت-دو-کلمه»-نباشد-آیا-در-قفقاز،-پاکستان-و-اندونزی-لر-داریم؟
  ابراهیم خدایی / در تمام زبان های دنیا کمابیش همین حروفی که ما در فارسی...
پیشنهاد-مکان-یابی-مرکز-سیماشکی-عیلامی-در-خرم-آباد
  دکتر محمد بهرامی / احتمالا این دژ که شواهدی از آن در لایه های زیرین...
صدا-و-سیما،-صدای-مردم-لُر-را-بشنود
  لهراسب قلی پور لوایی / لُر قومی است که در طول تاریخ از ایران دفاع کرده...
لک-داغستان-با-لک-لرستان-ارتباطی-با-هم-ندارند-«اسم-های-مشابه»-میان-همه-فرهنگ-ها-و-مناطق-جهان-وجود-دارد
  عیسی قائدرحمت/ خطاهای ناشی از شباهت اسامی اخیرا در موارد متعددی مثل لک...
مخالفت-شوراى-علمى-بازبينى-با-پخش-سريال-«سرزمين-مادرى»-لزوم-اعاده-حیثیت-از-سردار-اسعد-بختیاری
  مصاحبه های غیرکارشناسانه برخی از مدیران و هم چنین کارگردان سریال نه...
سرزمین-کهن-و-امکان-گشودن-گره-ای-که-در-دست-صدا-وسیماست
  سامان فرجی بیرگانی / در ماجراهای سدّ گتوند، تونل کوهرنگ، سریال سرزمین...
فوتبال؛-ابزاری-برای-هویت-خواهی-جامعه-لر
  ابوالفضل بابادی شوراب/  تیم هایی همچون نفت مسجدسلیمان ، گهر دورود ،...
دالالا-اثری-نو-از-حسین-حسین-زاده-رهدار
   حسین حسین زاده رهدار /دالالا برای آموزش لالایی لری به مادران است تا...
 

 
 

مهمان نوازی مردم لُر از نگاه سفرنامه نویسان

 

دکتر نجم الدین گیلانی/

بارون دوبد روسی درباره این رسم لُرها می گوید که هنگام نزدیک شدن به چادر ایلاتی ‌های لرستان آنان به افتخار مهمان و به نشانه خوش آمد گویی در کنار اجاقشان برای شما اسفند دود می‌کنند.

 

نشریه فرهنگی و اجتماعی لور، دکتر نجم الدین گیلانی: بر کسی پوشیده نیست که فرهنگ مؤلفه های گوناگونی دارد که یکی از آن مؤلفه ها، مهمان نوازی می باشد. خوشبختانه می توان گفت که در فرهنگ ایرانی این سنت از جایگاه بالایی برخوردار بوده و هست و مربوط به قوم و منطقه خاصی هم نیست. چنانکه در تاریخ بخارا از مهمان نوازی مردم بخارا و فرارود (ماوراءالنهر)، داستانها و حکایتهای بسیاری وجود دارد. اما نگارنده قصد دارد در این نوشتار کوتاه به جایگاه مهمان نوازی مردم لُر از نگاه سیاحان غربی بپردازد. در واقع ما قصد داریم «سرِ دلبران را در حدیث دیگران بجوئیم».

.هر چند در ارتباط با لرستان کتابها و مقالات و پژوهش ­های زیادی انجام شده، ولی واقعیت آن است که دربارة فرهنگ مردم لرستان آنگونه که باید تحقیق چندانی نشده است. همین عامل باعث شده است که فرهنگ مردم این دیار مورد حمله­ ی دشمنان قرار گیرد. گاهاً بعضی از ساکنان این دیار نیز خواسته یا ناخواسته و به دلیل ناآگاهی از پیشینه­ ی درخشان فرهنگی و تاریخی خودشان، در این تهاجم فرهنگی و حمله ­ای که به داشته­ های فرهنگی لرها می­شود سهیم می ­شوند و با دست خود تیشه بر ریشه­ ی فرهنگ اصیل مردم لر می زنند . باری در ذیل نقل قولهایی که سیاحان غربی در رابطه با فرهنگ مهمان نوازی لُرها آورده اند، اشاره خواهد شد.

یکی از رسوم ارزشمند لرها مهمان ­نوازی و غریب­ نوازی می ­باشد، به­ طوری­ که این ویژگی زبانزد خاص و عام، دوست و دشمن می­ باشد. لرها وقتی که مهمانی برای آنها می ­آید، حال فرقی نمی­ کند این مهمان آشنا باشد یا غریبه، سعی می­ کنند در حد امکان برای او گوسفند و یا اگر نداشته باشند حداقل مرغ محلی قربانی کنند. بارها دیده شده که میزبان لری با داشتن کمتر از ده رأس دام برای مهمان خود یکی از آنها را قربانی کرده است.  بارون دوبد درباره این رسم لُرها می گوید که هنگام نزدیک شدن به چادر ایلاتی ‌های لرستان آنان به افتخار مهمان و به نشانه خوش آمد گویی در کنار اجاقشان برای شما اسفند دود می‌کنند. (بارون دوبد، 1371: 381). مینوروسکی گزارش می دهد که در «خرم آباد پذیرایی باشکوهی از من بعمل آمد. مشایعین زیادی از میرها و جودکی ها از چمشک مرا همراهی کردند. والی زاده و کردعلی وندها و میرها در پائین سراشیبی شاهنشاه و کمی دورتر از جلگه چاغروندها و مرادعلی وندها و چندین گروه دیگر و بالاخره 60 سوار بیرانوند بسرپرستی حسین خان و ولی لله خان منتظر ایستاده بودند و با رسیدن به پل صدها اسب سوار و لوتی با ساز و دهل باین اجتماع پیوستند (مینورسکی، 1371، بخش مسافرت از دزفول به بروجرد: 55).

در رابطه با این استقبال به رسم مهمان نوازی، فریدالملک نیز در سفرنامه خود می‌نویسد: «نزدیک چالان چولان رعیت زیادی جلوآمده دهل و سرنا آورده می ‌نواختند مثل اینکه عروسی است. حین عبور از میان ده، زن‌ها به پشت بام آمده کل می‌زدند. این دهل و سورنا و کل زدن زن‌ها علامت اظهار شادی است که برای احترام مهمانان و بزرگان بجا می‌آورند و در میان الوار رسم است» (فریدالملک،1354: 146).

همچنین ویلسن نیز اهالی لرستان را مانند همه ایرانیان بامحبت و مهمان  نواز می‌داند (ویلسن، 1363: 186).

بارون دوبد در جای دیگر درباره­ ی غریب ­نوازی و مهمان ­نوازی مردم لرستان می ‌نویسد: « من لرها را بسیار کنجکاو و حتی گستاخ یافتم و در مقایسه با ساکنان آبادی ‌ها خیلی کمتر خجالتی هستند، اما همیشه نسبت به مسافری که ممکن است به طور تصادفی به بنه ایشان وارد شود حاضر به خدمتند و وسایل آسایش او را فراهم می‌کنند. در واقع با وجودی که به دید بدی به آنها نگاه می شود، اما من همیشه از مهمان نوازی آنان احساس قدرشناسی می‌کنم، زیرا عادتاًَ مرا در کنار اجاق خود با مهربانی پذیرفتند». (بارون دوبد،1371: 432).

گوبینو نیز از فرهنگ مهمان نوازی لرها به نیکی یاد کرده و داستانی در رابطه با چوپانی که شب آنها را مهمان خود کرده و برای پذیرایی آنها 2 کبک طبخ کرده بود، بیان می کند که چوپان دائماً از آنها عذرخواهی می کند که پذیرایی اش خوب نبوده است و در پایان نتیجه می گیرد که این فرهنگ را در قلب اروپای متمدن نمی توان دید و لرها را در این زمینه بافرهنگ تر از اروپاییان معرفی می کند.

منابع

فریدالملک همدانی، م، مسعودفرید، (1354)، خاطرات فرید، تهران: زوار.

ویلسن، حسین سعادت نوری، (1363)، سفرنامه ویلسن یا تاریخ سیاسی اقتصادی جنوب غرب ایران، وحید.

ادموندز،  س. بارون دوبد، (1360)، ولادیمیرمینورسکی، سکندرامان اللهی بهاروند، دوسفرنامه درباره لرستان و رساله لرستان و لرها، بابک مان اللهی بهاروند، س، کوچ نشینی در ایران، بنگاه ترجمه و نشر کتاب.

کنت دوگوبینو، (1374)، سفرنامه، تهران: نشر قطره

 

اضافه کردن نظر

نظرات خود را، حداکثر در 800 کاراکتر، به خط فارسی بنویسید. نظرات حداکثر ظرف 72 ساعت بازبینی می شوند و در صورت تایید و صلاح دید مدیریت سایت به نمایش در می آید.

کد امنیتی
تازه کردن

نظرات  

 
#1 گیلانی 1395-07-16 23:41
با سپاس از نشریه لور، دو نکته لازم به ذکر است: 1- عکس نمایه شده از بنده نیست و بنده عکس خود را ارسال کردم که امید است در مطالب آتی آنرا نمایه کنید، 2- مطلب «در خرم آباد پذیرایی باشکوهی از من بعمل آمد. مشایعین زیادی از میرها و جودکی ها از چمشک مرا همراهی کردند....» از مینورسکی می باشد که بنده اصلاح کرده بودم ولی متن اصلاح نشده نمایه شده.باسپاس
 
 
#2 گیلانی 1395-07-17 09:30
با پوزش از مخاطبان، آنجا که گفته شده مینورسکی گزارش می دهد.... ارجاع به(مینورسکی، 1371، بخش مسافرت از دزفول به بروجرد: 55) درست است. این دوسفرنامه در قالب یک کتاب است و گاهی اشتباه می شود.
______
لور: سپاس جناب دکتر! در متن اصلی اصلاح گردید!
 
 
#3 لر اصیل 1395-07-17 17:06
با تشکر از دکتر گیلانی عزیز که مثل همیشه با مطالب مفید و افتخار آمیز خود باعث سرافرازی لرها می شود ما باید از ایشان یاد بگیریم که مطالب خوب برای لرها انتشار دهیم و در کنار این همه صفت خوب که لرها سعی کنیم صفات بد را هم بطرز ماهرانه گوشزد کنیم همانطور دکتر فرمودند لرها متاسفانه غریب نواز و غریب پرست هستند و داشته های خودشان را دست کم می گیرند و دیگران را بیش از حد معمول بزرگ می کنند تا جایی که پیشینه خود را متعلق به دیگران میدانند بعضی دانسته و مغرضانه و بعضی هم ندانسته اب به آسیاب دشمن می ریزند امید و ارم این افراد خود را اصلاح کنند باعث اتحاد و همدلی ملت لر شوند نه با مطالب جهت دار باعث نفاق و دوری شوند بهر حال عمر ما روزی تمام می شود چه خوبست به نیکی از ما یاد کنند زنده باد دکتر گیلانی
 
 
#4 danielo 1395-07-25 15:02
با تشكر از نويسنده محترم
البته بسيار خلاصه و فقط گوشه اي از مهمان نوازي لرها را توصيف نموديد
در موارد بسياري اشاره شده كه بزرگ يك قبيله شخصاً براي مهمان تنبور نواخته و بقول معروف به او عزت گذاشته و يا اينكه همه درخدمت مهمان مي ايستند تا غذا ميل كند و ....
به هرحال مطلب باارزش و خوبي نوشته ايد
متشكرم
 
 
#5 عبدلی 1395-08-18 07:11
بسیاردعالبه جناب دکتر گیلانی. شما از افتخارات لر هستید.
 
 
#6 عجب 1395-08-29 21:02
اینارو یادت رفته اینارو هم حذف کن
_______________
لور: دوست عزیز، کامنت های بخش "مقالات" سایت باز است و باز خواهد ماند.
با احترام به مخاطبین فهیم نشریه لور، ما به این ارزیابی رسیده ایم که بیشتر کامنت های ذیل سایر مطالب لور (یادداشت ها، اخبار و...) خارج از متن هستند، یعنی نه فقط کمکی به فهم و نقد متن نمی کنند بلکه به خاطر حجم بالای کامنت های افراد خاص که هدفی جز ایجاد تنش ندارند و اصلا اصل مطلب برایشان مهم نیست و دائم در حال جوسازی و حاشیه سازی هستند، مجبوریم انتشار کامنت ها زیر بقیه مطالی سایت خودداری کنیم.
در بخش مقالات نیز با سخت گیری بیشتر فقط کامنت هایی تأیید می شوند که به فهم مطلب اصلی کمک کنند.