یکشنبه, 01 مرداد 1396  

جدیدترین مطالب

از-بوم-گرایی-و-هویت-قومی-تا-توسعه-ی-لرستانات
   اشکان خورشیدوند / نخبگان ما تا چه حد در خصوص مرگ شهرام محمدی ، آدرینا...
معرفي-جلگه-ی-چم-کلان
   احمد لطفی /چم كلان نام جلگه اي سرسبز و خرم است كه در ساحل جنوبي...
آنچه-خوار-آید-روزی-به-کار-آید-نادیده-گرفتن-زبان-های-لری-در-ایران
   حسین زمانیان /مشاهدات بیانگر وسواسی ست که در کجا و چگونه نام بردن لر...
مروری-بر-اقوام-و-مردمان-لُر-جنوب
   محسن خواجه گیری لیراوی /  لرهای جنوبی به چندین گویش و لهجه های مختلف...
خبرگزاری-مهر-لرها-را-از-ایران-حذف-کرد
  به گزارش پایگاه خبری گُلوَنی، خبرگزاری مهر در اقدامی عجیب یک نقشه...
سردار-کیخاله-یا-کیقباد-خان
   احمد لطفی /سردار کیخاله یا کیقباد خان ابن سلیمان خان ابن عابد خان ابن...
چه-طور-شد-که-اصفهان-لرستان-و-چهارمحال-بختیاری-را-بلعید
  رضا ساکی: تغییر مرز میان لرستان، چهارمحال‌وبختیاری کار ساده‌ای نیست اما...
قم-رود-چیست-؟-نکاتی-مهم-در-باب-پروژه-انتقال-آب-موسوم-به-قم-رود
   حمید لطفی / طرح موسوم به انتقال آب الیگودرز در شرق لرستان به قم در...
در-عصر-تشنگی-سیمره-نشین-ها؛-طرح-های-ملّی-به-کدام-سمت-جاری-می-شوند؟
   علی باجلان /طرح ملی چیست ؟و چرا فقط طرح هایی که مربوط به انتقال منابع...
آمار-های-دولتی-و-حکایت-بچه-های-ناتنی
   حمید لطفی / در تازه ترین این آمارها که از سوی بانک مرکزی ارائه شده است...
 

 
 

مهمان نوازی مردم لُر از نگاه سفرنامه نویسان

 

دکتر نجم الدین گیلانی/

بارون دوبد روسی درباره این رسم لُرها می گوید که هنگام نزدیک شدن به چادر ایلاتی ‌های لرستان آنان به افتخار مهمان و به نشانه خوش آمد گویی در کنار اجاقشان برای شما اسفند دود می‌کنند.

 

نشریه فرهنگی و اجتماعی لور، دکتر نجم الدین گیلانی: بر کسی پوشیده نیست که فرهنگ مؤلفه های گوناگونی دارد که یکی از آن مؤلفه ها، مهمان نوازی می باشد. خوشبختانه می توان گفت که در فرهنگ ایرانی این سنت از جایگاه بالایی برخوردار بوده و هست و مربوط به قوم و منطقه خاصی هم نیست. چنانکه در تاریخ بخارا از مهمان نوازی مردم بخارا و فرارود (ماوراءالنهر)، داستانها و حکایتهای بسیاری وجود دارد. اما نگارنده قصد دارد در این نوشتار کوتاه به جایگاه مهمان نوازی مردم لُر از نگاه سیاحان غربی بپردازد. در واقع ما قصد داریم «سرِ دلبران را در حدیث دیگران بجوئیم».

.هر چند در ارتباط با لرستان کتابها و مقالات و پژوهش ­های زیادی انجام شده، ولی واقعیت آن است که دربارة فرهنگ مردم لرستان آنگونه که باید تحقیق چندانی نشده است. همین عامل باعث شده است که فرهنگ مردم این دیار مورد حمله­ ی دشمنان قرار گیرد. گاهاً بعضی از ساکنان این دیار نیز خواسته یا ناخواسته و به دلیل ناآگاهی از پیشینه­ ی درخشان فرهنگی و تاریخی خودشان، در این تهاجم فرهنگی و حمله ­ای که به داشته­ های فرهنگی لرها می­شود سهیم می ­شوند و با دست خود تیشه بر ریشه­ ی فرهنگ اصیل مردم لر می زنند . باری در ذیل نقل قولهایی که سیاحان غربی در رابطه با فرهنگ مهمان نوازی لُرها آورده اند، اشاره خواهد شد.

یکی از رسوم ارزشمند لرها مهمان ­نوازی و غریب­ نوازی می ­باشد، به­ طوری­ که این ویژگی زبانزد خاص و عام، دوست و دشمن می­ باشد. لرها وقتی که مهمانی برای آنها می ­آید، حال فرقی نمی­ کند این مهمان آشنا باشد یا غریبه، سعی می­ کنند در حد امکان برای او گوسفند و یا اگر نداشته باشند حداقل مرغ محلی قربانی کنند. بارها دیده شده که میزبان لری با داشتن کمتر از ده رأس دام برای مهمان خود یکی از آنها را قربانی کرده است.  بارون دوبد درباره این رسم لُرها می گوید که هنگام نزدیک شدن به چادر ایلاتی ‌های لرستان آنان به افتخار مهمان و به نشانه خوش آمد گویی در کنار اجاقشان برای شما اسفند دود می‌کنند. (بارون دوبد، 1371: 381). مینوروسکی گزارش می دهد که در «خرم آباد پذیرایی باشکوهی از من بعمل آمد. مشایعین زیادی از میرها و جودکی ها از چمشک مرا همراهی کردند. والی زاده و کردعلی وندها و میرها در پائین سراشیبی شاهنشاه و کمی دورتر از جلگه چاغروندها و مرادعلی وندها و چندین گروه دیگر و بالاخره 60 سوار بیرانوند بسرپرستی حسین خان و ولی لله خان منتظر ایستاده بودند و با رسیدن به پل صدها اسب سوار و لوتی با ساز و دهل باین اجتماع پیوستند (مینورسکی، 1371، بخش مسافرت از دزفول به بروجرد: 55).

در رابطه با این استقبال به رسم مهمان نوازی، فریدالملک نیز در سفرنامه خود می‌نویسد: «نزدیک چالان چولان رعیت زیادی جلوآمده دهل و سرنا آورده می ‌نواختند مثل اینکه عروسی است. حین عبور از میان ده، زن‌ها به پشت بام آمده کل می‌زدند. این دهل و سورنا و کل زدن زن‌ها علامت اظهار شادی است که برای احترام مهمانان و بزرگان بجا می‌آورند و در میان الوار رسم است» (فریدالملک،1354: 146).

همچنین ویلسن نیز اهالی لرستان را مانند همه ایرانیان بامحبت و مهمان  نواز می‌داند (ویلسن، 1363: 186).

بارون دوبد در جای دیگر درباره­ ی غریب ­نوازی و مهمان ­نوازی مردم لرستان می ‌نویسد: « من لرها را بسیار کنجکاو و حتی گستاخ یافتم و در مقایسه با ساکنان آبادی ‌ها خیلی کمتر خجالتی هستند، اما همیشه نسبت به مسافری که ممکن است به طور تصادفی به بنه ایشان وارد شود حاضر به خدمتند و وسایل آسایش او را فراهم می‌کنند. در واقع با وجودی که به دید بدی به آنها نگاه می شود، اما من همیشه از مهمان نوازی آنان احساس قدرشناسی می‌کنم، زیرا عادتاًَ مرا در کنار اجاق خود با مهربانی پذیرفتند». (بارون دوبد،1371: 432).

گوبینو نیز از فرهنگ مهمان نوازی لرها به نیکی یاد کرده و داستانی در رابطه با چوپانی که شب آنها را مهمان خود کرده و برای پذیرایی آنها 2 کبک طبخ کرده بود، بیان می کند که چوپان دائماً از آنها عذرخواهی می کند که پذیرایی اش خوب نبوده است و در پایان نتیجه می گیرد که این فرهنگ را در قلب اروپای متمدن نمی توان دید و لرها را در این زمینه بافرهنگ تر از اروپاییان معرفی می کند.

منابع

فریدالملک همدانی، م، مسعودفرید، (1354)، خاطرات فرید، تهران: زوار.

ویلسن، حسین سعادت نوری، (1363)، سفرنامه ویلسن یا تاریخ سیاسی اقتصادی جنوب غرب ایران، وحید.

ادموندز،  س. بارون دوبد، (1360)، ولادیمیرمینورسکی، سکندرامان اللهی بهاروند، دوسفرنامه درباره لرستان و رساله لرستان و لرها، بابک مان اللهی بهاروند، س، کوچ نشینی در ایران، بنگاه ترجمه و نشر کتاب.

کنت دوگوبینو، (1374)، سفرنامه، تهران: نشر قطره

 

اضافه کردن نظر

نظرات خود را، حداکثر در 800 کاراکتر، به خط فارسی بنویسید. نظرات حداکثر ظرف 72 ساعت بازبینی می شوند و در صورت تایید و صلاح دید مدیریت سایت به نمایش در می آید.

کد امنیتی
تازه کردن

نظرات  

 
#1 گیلانی 1395-07-16 23:41
با سپاس از نشریه لور، دو نکته لازم به ذکر است: 1- عکس نمایه شده از بنده نیست و بنده عکس خود را ارسال کردم که امید است در مطالب آتی آنرا نمایه کنید، 2- مطلب «در خرم آباد پذیرایی باشکوهی از من بعمل آمد. مشایعین زیادی از میرها و جودکی ها از چمشک مرا همراهی کردند....» از مینورسکی می باشد که بنده اصلاح کرده بودم ولی متن اصلاح نشده نمایه شده.باسپاس
 
 
#2 گیلانی 1395-07-17 09:30
با پوزش از مخاطبان، آنجا که گفته شده مینورسکی گزارش می دهد.... ارجاع به(مینورسکی، 1371، بخش مسافرت از دزفول به بروجرد: 55) درست است. این دوسفرنامه در قالب یک کتاب است و گاهی اشتباه می شود.
______
لور: سپاس جناب دکتر! در متن اصلی اصلاح گردید!
 
 
#3 لر اصیل 1395-07-17 17:06
با تشکر از دکتر گیلانی عزیز که مثل همیشه با مطالب مفید و افتخار آمیز خود باعث سرافرازی لرها می شود ما باید از ایشان یاد بگیریم که مطالب خوب برای لرها انتشار دهیم و در کنار این همه صفت خوب که لرها سعی کنیم صفات بد را هم بطرز ماهرانه گوشزد کنیم همانطور دکتر فرمودند لرها متاسفانه غریب نواز و غریب پرست هستند و داشته های خودشان را دست کم می گیرند و دیگران را بیش از حد معمول بزرگ می کنند تا جایی که پیشینه خود را متعلق به دیگران میدانند بعضی دانسته و مغرضانه و بعضی هم ندانسته اب به آسیاب دشمن می ریزند امید و ارم این افراد خود را اصلاح کنند باعث اتحاد و همدلی ملت لر شوند نه با مطالب جهت دار باعث نفاق و دوری شوند بهر حال عمر ما روزی تمام می شود چه خوبست به نیکی از ما یاد کنند زنده باد دکتر گیلانی
 
 
#4 danielo 1395-07-25 15:02
با تشكر از نويسنده محترم
البته بسيار خلاصه و فقط گوشه اي از مهمان نوازي لرها را توصيف نموديد
در موارد بسياري اشاره شده كه بزرگ يك قبيله شخصاً براي مهمان تنبور نواخته و بقول معروف به او عزت گذاشته و يا اينكه همه درخدمت مهمان مي ايستند تا غذا ميل كند و ....
به هرحال مطلب باارزش و خوبي نوشته ايد
متشكرم
 
 
#5 عبدلی 1395-08-18 07:11
بسیاردعالبه جناب دکتر گیلانی. شما از افتخارات لر هستید.
 
 
#6 عجب 1395-08-29 21:02
اینارو یادت رفته اینارو هم حذف کن
_______________
لور: دوست عزیز، کامنت های بخش "مقالات" سایت باز است و باز خواهد ماند.
با احترام به مخاطبین فهیم نشریه لور، ما به این ارزیابی رسیده ایم که بیشتر کامنت های ذیل سایر مطالب لور (یادداشت ها، اخبار و...) خارج از متن هستند، یعنی نه فقط کمکی به فهم و نقد متن نمی کنند بلکه به خاطر حجم بالای کامنت های افراد خاص که هدفی جز ایجاد تنش ندارند و اصلا اصل مطلب برایشان مهم نیست و دائم در حال جوسازی و حاشیه سازی هستند، مجبوریم انتشار کامنت ها زیر بقیه مطالی سایت خودداری کنیم.
در بخش مقالات نیز با سخت گیری بیشتر فقط کامنت هایی تأیید می شوند که به فهم مطلب اصلی کمک کنند.