پنج شنبه, 10 فروردين 1396  

جدیدترین مطالب

گزارش-شب-شعر-بهارونه-لیراوی
    شب شعر بهارونه لیراوی شب هفتم فروردین در روستای بنه احمد لیراوی...
چهارشنبه-سوری-و-نوروز-در-لیراوی
   محسن خواجه گیری /تحویل سال و کریسمس مسیحیان پیرمردی به نام بابا نوئل...
نام-خیران-چهارمحال-و-بختیاری-بر-تارک-کشور-ماندگار-شد
  استاندار چهارمحال و بختیاری گفت: نام خیران این استان بر تارک کشور...
مهریه-ای-از-جنس-تو-را-مینویسم-سرزمینم
   نشریه فرهنگی اجتماعی لور / مصطفی کاویار و زینب عطایی زوج لُر تبار (...
آیین-نکوداشت-حاج-قربانعلی-رئیسی-دهکردی
  با توجه به اجرای افزون بر 30 پروژه مهم خیری از سوی جناب آقای حاج...
ویژه-نامه-دومین-جشنواره-فرهنگی-قوم-لُر-با-همکاری-نشریه-لور
   نشریه اینترنتی لور /به دنبال استقبال پر شور همتباران در سال گذشته...
از-هتاکی-به-مردم-لُر-تا-پوزش-طلبی-های-همیشگی-لُر-کیست-؟
  محسن خواجه گیری لیراوی /محتوای کلیپی که اخیرا در فضای مجازی منتشر شده...
هرور-دس-وه-زونی،-چئ-بکم-سیت
  فرامرز درویشی (ویرا لرستانی) / هرور دس وه زونی، چئ بکم سیت / دِمـازا...
نقش-میراث-فرهنگی-مادّی-در-توسعه-استان-لرستان
    محمد میرزایی رشنو، محمد محمدی اصل / بی شک میراث فرهنگی از مهمترین...
به-اختلاف-افکنی-در-بختیاری-پایان-داده-شود
  ابوالفضل بابادی شوراب / با مطالعه تاریخ مردم بختیاری به ستم هایی که...
 

 
 

ریشه و پیشینه سنت جامه چاک کردن در بین مردم لر و کرد

 

آذرنوش گیلانی، نجم الدین گیلانی /

این سنت هنوز در مناطق لر و کردنشین مرسوم می­باشد، چنانکه زنان، در این مناطق، زمانیکه از درگذشت اقوام و آشنایان باخبر می­شوند، جامه­ های خود را ...

 

 

نشریه فرهنگی و اجتماعی لور، دکتر آذرنوش گیلانی و نجم الدین گیلانی: آنچنان که از شواهد تاریخی پیداست، سنت جامه چاک کردن از هزاره­ها پیش از میلاد وجود داشته و هم­اکنون نیز با گذار از پس هزاره­ها در مناطق کرد و لرنشین به همان سبک اجرا می­شود. البته نمی­توان این سنت­ها را صرفاً مختص به ایرانیان دانست، چرا که به عنوان نمونه عمل جامه چاک کردن و رخت عزا پوشیدن در حماسه­ی گیلگمش (کهن­ترین حماسه­ی بشر)، نیز وجود دارد. آنجا که گیلگمش در عزای رفتن «انکیدو» همه­ی بزرگان شهر را جمع می­کند و می­گوید: «همه­ی مردم را به عزای او وادار می­کنم، مردم باید، جامه­ی سوگواری بپوشند، پاره پاره، گرد گرفته....» (منشی­زاده، افسانه گیلگمش، 1382: 36)؛ بیانگر آن است که این سنت در میان­رودان نیز رواج داشته است.

در ایران باستان نیز سنت جامه چاک کردن وجود داشت، چنانکه پارسیان در بستر مرگ کمبوجیه تمام جامه­های خود را می­درند و ناله­های بی پایان سر می­دهند (هردوت، 1324: 151).­ این سنت هنوز در مناطق لر و کردنشین مرسوم می­باشد، چنانکه زنان، در این مناطق، زمانیکه از درگذشت اقوام و آشنایان باخبر می­شوند، جامه­های خود را چاک می­کنند و ناله­های سوزناک سر می­دهند (گیلانی، 1392: 9؛ سیستانی، 1373: 424).

در شاهنامه نیز از جمله اعمالی که در سوگواری پهلوانان به چشم می­خورد جامه دریدن سوگواران و بازماندگان است:

کاووس در مرگ سیاوش

چو این گفته بشنید کاووس شاه سر نامدارش نگون شد ز گاه

بر و جامه بدرید و رخ را بکند به خاک اندر آمد ز تخت بلند

پراکنده کاوس بر تاج خاک همه جامه­ی خسروی کرده چاک (فردوسی، 1385: 372)

پیران در مرگ سیاوش

چو پیران به گفتار بنهاد گوش ز تخت اندر افتاد و زو رفت هوش

همی جامه را بر برش کرد چاک همی کند کند موی و همی ریخت خاک (همان: 363).

فریدون در مرگ ایرج

بیفتاد از اسپ آفریدون به­خاک سپه سر به سر جامه کردند چاک (همان: 82).

رستم در مرگ سهراب

همی ریخت خون و همی کند خاک به تن جامه­ی خسروی کرد چاک

تهمتَن پیاده همی رفت پیش دریده همه جامه دل کرده ریش (همان: 286).

مادر در سوگ سهراب

به مادر خبر شد که سهرابِ گُرد به تیغِ پدر خسته گشت و بمُرد

بزد چنگ و بدرید پیراهنش درخشان شد آن لعل زیبا تنش (همان: 288).

بزرگان در سوگ سهراب

دگرباره تابوتِ سهراب شیر بیاورد پیش مهان دلیر

همه رج کبود و همه جامه چاک همه دل پر از درد و سر پر از خاک (همان: 287).

این مطلب مستخرج از مقاله سوگ سیاوش و شباهت آن با سوگ­آئین­های لری و کردی آقایان آذرنوش گیلانی و نجم الدین گیلانی می باشد.

اضافه کردن نظر

نظرات خود را، حداکثر در 800 کاراکتر، به خط فارسی بنویسید. نظرات حداکثر ظرف 72 ساعت بازبینی می شوند و در صورت تایید و صلاح دید مدیریت سایت به نمایش در می آید.

کد امنیتی
تازه کردن