چهارشنبه, 06 ارديبهشت 1396  

جدیدترین مطالب

تاثیر-سبد-رای-محسن-رضایی-بر-انتخابات-96
  غلامعلی دهقان عضو شورای مرکزی و سخنگوی حزب اعتدال و توسعه...
بیانیه-کمیته-صیانت-از-آب-چهارمحال-و-بختیاری-در-پاسداشت-۲۸-فروردین
  کمیته صیانت از آب چهارمحال و بختیاری در پاسداشت ۲۸ فروردین 1393...
  مجری برنامه بر لُر بودن آقای بیرانوند تاکید دارداما شوربختانه فرزند...
هیچ؛-سهم-لرستان-و-قوم-لر-از-کتب-درسی
  کتاب مطالعات اجتماعی ششم دبستان چند سالی است که بدون کم و زیاد کردن...
معرفی-کتاب-شهر-های-تاریخی-لُرستان-فیلی
  معرفی اجمالی کتاب حاضر در سه فصل تنظیم شده است. در فصل نخست به کلیات...
بالاخر-روحانی-لرها-را-رویت-کرد
   حسین زمانیان / در دولت روحانی نیز بسان دولتهای پیشین هیچ گامی در جهت...
ریشه-یابی-اسامی-ایلات-لُر
  ابراهیم خدایی /وجود اسامی جانوری در ایل‌وندهای لرستان، مثل بسیاری از...
پاسخ-به-برخی-انتقادات-درباره-تاریخ-لُر-چراغ-راه-آینده
  شیخ جهانگیر محمودی /«هیچ سندیتی درمطالب مطروحه دراین گفتارنیست.»اما این...
چرا-اکثریت-مردم-لُر-ناآگاه-به-ضرورت-های-زمان-خود-هستند-؟
  حسین عیسوند اسدی /متاسفانه در میان این همه کتاب بی محتوای ایل و نیای من...
گزارش-شب-شعر-بهارونه-لیراوی
    شب شعر بهارونه لیراوی شب هفتم فروردین در روستای بنه احمد لیراوی...
 

 
 

آیا سگوند و چغلوند با توتمیسم یا اقوام باستانی مرتبطند؟

 

ابراهیم خدایی /
وجود اسامی جانوری در ایل‌وندهای لرستان، مثل بسیاری از جوامع دیگر، فقط نشان از قریحه زیباشناختی خاص این جوامع عشایری متأثر از طبیعت دارد ...

 وجود نام‌های برگرفته از حیوانات و گیاهان بر برخی طوایف و نامجاهای لرستان و دیگر مناطق لرنشین ایران در محافل علمی و غیر علمی، منشأ پیدایی بحث‌ها، حدس‌ها و روایت‌های متعدد و متفاوتی بوده است. گاه با در نظر گرفتن یک نام از این مجموعه، اساس وجود چنین نام‌هایی به زیر سؤال رفته است. این تلاش‌ها به دنبال ارتباط دادن این اسامی با پدیده‌های دیگری غیر از حیوانات هستند، معروف‌ترین نمونه در این زمینه نام «سگوند» است که برخی آن را منتسب به قوم باستانی سکا دانسته‌اند (به‌عنوان مثال ن.ک: حمید ساعدی پور 1378، و اردشیر سگوند 1379). اما برخی با در نظر گرفتن این نام‌ها به‌عنوان یک مجموعه، وجود اسامی حیوانات و گیاهان را بر نام «ایل‌وند» ها پذیرفته‌اند و این چنین سیستم نام‌شناختی را با پدیده‌هایی همچون توتمیسم مرتبط دانسته‌اند.

 

یکی از پژوهشگرانی که بر ارتباط سیستم نامگذاری ایلات لرستان با پدیده توتمیسم تأکید دارد، دکتر علی فتح اللهی است. مقاله‌ایشان با عنوان «بازتاب توتم باوری کاسیان در نام‌گذاری ایل‌وندهای لرستان»، در مجله «انسان‌شناسی» (دانشگاه تهران، شماره یازدهم) انتشار یافت، مقاله فوق دست مایه انتشار کتابی هم با عنوان «تجلی باورهای کهن در ریشه‌شناسی ایلات لر» شده است که به قلم فتح اللهی توسط انتشارات «نویسنده» اراک به چاپ رسیده است، در این نوشتار نگاهی به احتمال ارتباط اسامی طوایف لُر با «قومیت‌های باستانی» و همچنین «توتمیسم» داریم.

 

 نظر نگارنده این است که ما در هیچ تحلیل و تفسیری از این نام‌ها نبایستی آن‌ها را از بستر مردم شناختی‌شان، یعنی جامعه لُر جدا کنیم، بلکه باید این را بپذیریم که لُرستان یک بستر بومی ویژه است که می‌تواند ذائقه زیباشناختی مخصوص خودش را داشته باشد، در این زیباشناسی ممکن است برخی کلمات بر اطلاق به پدیده‌های انسانی و غیر انسانی «مناسب» و «زیبا» یا حداقل «عادّی» باشند درحالی‌که در دنیای امروز «غیر قابل تحمل» یا «عجیب» و حتی «زشت» پنداشته شوند.

 

 

 

ادعای ارتباط ایل‌وندهای لرستان و قومیت‌های باستانی

لرستان، به‌عنوان مسکن اقوام لُر از دیرباز شامل بخش گسترده‌ای از غرب و جنوب غربی سرزمین ایران می‌شود. اما طوایف ساکن در استان لرستان امروزی و نیز برخی طایفه‌های ایل بختیاری در گزینش نام گروهی خود، بیش از دیگر شاخه‌های اقوام لر کوچک و بزرگ، بر این سیستم نام‌گذاری تاکید داشته‌اند که از پسوند «ون» /vӕn/ استفاده کنند که در قرائت جدید و شناسنامه‌ای فارسی به‌صورت «وند» /vӕnd/ ثبت شده است.

 

نگاهی به فهرست طوایف لر بختیاری، لک، مینجایی و... نشان می‌دهد که چگونه نام «ایل وند» ها از دو بخش ترکیب می‌شود و جزء نخست چه تنوع گسترده‌ای از واژگان را دربرمی‌گیرد: حسنوند، حاجی‌وند، بیران‌وند، سالاروند، باجولوند، سگوند، دالوند، بازوند، کاکاوند، عثمان وند، ترکاشوند، کولیوند و..

ادامه مطلب | دانلود فایل PDF مقاله " ریشه یابی اسامی ایلات لُر " | کلیک کنید

اضافه کردن نظر

نظرات خود را، حداکثر در 800 کاراکتر، به خط فارسی بنویسید. نظرات حداکثر ظرف 72 ساعت بازبینی می شوند و در صورت تایید و صلاح دید مدیریت سایت به نمایش در می آید.

کد امنیتی
تازه کردن

نظرات  

 
#1 جهانبخش رشيدى 1396-01-20 02:02
متاسفانه انديشمندان نو ظهور ايران گاه هدف در دومترى خواننده است اما سنگ را در فلاخن گذاشته آنقدر مى چرخانند آنقدر مى تابانند و نيرو به كار مى برند كه دويست متر دورتر از هدف دومترى به زمين بخورد نود در صد طوايف دنيا به نام جانوران نام گذارى شده اند حداقل پنجاه درصد مردان دنيا همين حالا نام نجس شير را يدك مى كشند دير زمانى نگذشته است كه پدران ما تعريف مى كردند نادر شاه ميان ايلات براى تصرف و و جنگ رقابت انداخته بود هرطايفه اى با بيرق خود حمله مىكرد هر بيرق علامتى داشت گاه تازى گاه شغال گاه جوجه و قلا دال باز شاهين و همين علائم روى بعضى طوايف ماندگار شد اين همه آسمان ريسمان بافتن چه بود به كجا رسيديد
 
 
#2 رحمت 1396-01-20 20:10
آقای جهانبخش رشیدی الآن شما موافق این مطلب آقای خدایی هستید یا مخالف؟
 
 
#3 جهانبخش رشيدى 1396-01-23 23:01
ببخشيد من مطلب آقاى خدايى نمى دانم كدام هست اما اين مطلبى كه در مورد نام بعضى طوايف خواندم يك انشاء خالى از حقيقت و دور از واقعيت بيشتر نيست