پنج شنبه, 23 آذر 1396  

جدیدترین مطالب

کورش-قانون-یکسان-و-فرهنگ-ثابتی-را-به-ملل-مختلف-تحمیل-نمی-کرد
  علی باجلان / در این روزگار که بیشترین تهاجمات نسبت به فرهنگ های بومی...
سامان-فرجی-بیرگانی-به-سوگ-پدر-نشست
  پدر محترم همکار عزیزمان، سامان فرجی بیرگانی، نویسنده و فعال فرهنگی و...
کریستف-کلمب-باشیم-اما-کشفیات-مان-در-حدّ-«شباهت-دو-کلمه»-نباشد-آیا-در-قفقاز،-پاکستان-و-اندونزی-لر-داریم؟
  ابراهیم خدایی / در تمام زبان های دنیا کمابیش همین حروفی که ما در فارسی...
پیشنهاد-مکان-یابی-مرکز-سیماشکی-عیلامی-در-خرم-آباد
  دکتر محمد بهرامی / احتمالا این دژ که شواهدی از آن در لایه های زیرین...
صدا-و-سیما،-صدای-مردم-لُر-را-بشنود
  لهراسب قلی پور لوایی / لُر قومی است که در طول تاریخ از ایران دفاع کرده...
لک-داغستان-با-لک-لرستان-ارتباطی-با-هم-ندارند-«اسم-های-مشابه»-میان-همه-فرهنگ-ها-و-مناطق-جهان-وجود-دارد
  عیسی قائدرحمت/ خطاهای ناشی از شباهت اسامی اخیرا در موارد متعددی مثل لک...
مخالفت-شوراى-علمى-بازبينى-با-پخش-سريال-«سرزمين-مادرى»-لزوم-اعاده-حیثیت-از-سردار-اسعد-بختیاری
  مصاحبه های غیرکارشناسانه برخی از مدیران و هم چنین کارگردان سریال نه...
سرزمین-کهن-و-امکان-گشودن-گره-ای-که-در-دست-صدا-وسیماست
  سامان فرجی بیرگانی / در ماجراهای سدّ گتوند، تونل کوهرنگ، سریال سرزمین...
فوتبال؛-ابزاری-برای-هویت-خواهی-جامعه-لر
  ابوالفضل بابادی شوراب/  تیم هایی همچون نفت مسجدسلیمان ، گهر دورود ،...
دالالا-اثری-نو-از-حسین-حسین-زاده-رهدار
   حسین حسین زاده رهدار /دالالا برای آموزش لالایی لری به مادران است تا...

پر بازدیدترین های ماه

 

 
 

پیشنهاد مکان یابی مرکز سیماشکی عیلامی در خرم آباد

 

دکتر محمد بهرامی /

احتمالا این دژ که شواهدی از آن در لایه های زیرین قلعه فلک الافلاک یافت شده، همان سیماش مورد اشارۀ سارگون آشوری است که در کنار سایت های باستانی درّه همچون تپه ماسور، تپه دارایی و تپه زاهدشیر ..

 

 

 

نشریه فرهنگی و اجتماعی لور، محمد بهرامی (دکترای باستان شناسی و مدرس گروه باستان شناسی دانشگاه لرستان):  دره خرم آباد در غرب ايران و در منطقه فرهنگي زاگرس مركزي قرار دارد. یکی از عوارض طبیعی این درّه که در دوره های مختلف تاریخی نقشی تأثیرگذار در تحولات دفاعی درّه خرم آباد بازی کرده است برون زد صخره ای میانه آن است. عوامل چندگانۀ ارتفاع صخره در میانۀ درّۀ سوق الجیشی خرم آباد، وجود چشمۀ گلستان در زیر آن و قرار گرفتن در پیچ رودخانۀ خرم آباد همواره از نظر دفاعی نقش ممتاز و ویژه ای به آن بخشیده است که تا قرن معاصر نیز در تحولات نظامی منطقه دارای اهمیت بوده است.بر اساس متون و سالنامه هاي برجاي مانده از فرمانروايان آشوري غرب و شمال غرب ايران به  طور مداوم و به كرّات توسط فرمانروايان قدرتمند و توسعه طلب آشوري مورد هجوم واقع گرديده است. مجموع اين شرايط در بر دارنده همان ويژگيهايي است كه دياكونوف بر اساس تصاوير دژهاي غرب ايران در مراكز آشوري آنها را ساختمان هاي مستحكمي بر ارتفاعات و صخره هاي طبيعي دانسته كه گرداگرد آنها را حداقل يك يا چندين حصار متحدالمركز كشيده بودند و داراي برجها و كنگره هايي هستند، و غالباً دژها را طوري مي ساختند كه خندق يا مسير طبيعي رودخانه¬اي دفاع از آن را تكميل كند (دياكونوف 1380: 176).

در سال 1386 و 1387 دو فصل کاوش لایه¬نگاری در گوشه جنوب¬غربي حیاط دوم قلعه فلك¬الافلاك در راستای شناخت دوره¬هاي فرهنگي و توالي استقراري اين محوطه آغاز شدكه در عمق پاياني 30/13متري با برخورد به صخره به پایان رسید. نتایج این کاوش¬ها شناخت پنج دوره فرهنگي بود كه به ترتيب از قديم به جديد مربوط به سده¬هاي 8-9 پ.م. (آهن II پاياني) (الیپی)، دوره¬هاي فراهخامنشي، اشكاني، ساساني و قرون متأخر اسلامي بودند. قدیمی¬ترین دوره فرهنگي این کاوش كه نزديك به 8 متر از ضخامت لايه¬هاي گمانه را به خود اختصاص داده بود داراي 3 لايه استقراري بود كه لايه بالايي آن بر اثر يك آتش¬سوزي از بين رفته بود. اين يافته¬ها نشان مي¬دهد كه به احتمال در اين دوره حكمرانان اليپي به منظور مقابله با حملات آشوريان دژي مستحكم با ديوارهاي خشتي مشابه نمونه¬هاي متداول قرون نهم تا هفتم پ.م. غرب ايران بر فراز این برون¬زد صخره¬اي برپا کرده¬اند. شواهد لايه¬نگاري و اطلاعات به¬دست آمده از كاوش¬هاي صورت گرفته در راستای پروژۀ استحكام¬بخشي که دارای لایه¬های قطور از استقرارهای عصر مفرغ (2500 تا 1500 پیش از میلاد) است به ما این اجازه را مي¬دهد تا بيان كنيم كه سازندگان دژ ابتدا خاك حاصل از تخريب ساخت¬ و سازهاي دوره مفرغ را در سطح وسيعي برداشته و پي دژ را بر روي صخره با سنگ¬هاي لاشه ايجاد نموده¬اند و از نهشته¬هاي استقرارهاي قديمي¬تربه منظور ساخت دژ استفاده نمودند (موسوی حاجی و همکاران، 1393). با بررسي منابع و اسناد آشوري و جغرافیای منطقه به يقين بايد پذيرفت كه محدوده حكومت اليپي¬ در پيشكوه لرستان بوده و سفال دست¬ساز و منقوش گونه لرستان شاهد معتبري براي شناخت حوزه نفوذ اين حكومت است (Medvedskaya, 1999). در گزارش¬ لشگرکشی سارگون دوم، پادشاه قدرتمند آشور، در سال 715 پ.م. به جای¬نام "سیماش" در محدودۀ الیپی اشاره نموده است که ما با بررسی جغرافیای منطقه پیشنهاد نموده¬ایم كه این دژ که شواهدی از آن در لایه¬های زیرین قلعه فلک¬الافلاک یافت شده، همان سیماش مورد اشارۀ سارگون آشوری است که در کنار سایت¬های باستانی درّه همچون تپه ماسور، تپه دارایی و تپه زاهدشیرمي¬تواند مركز سلسلۀ سيماشكي عيلامي در اواخر هزاره سوم و نيمه اول هزاره دوم پ.م. باشد (بهرامی و همکاران، زیر چاپ).لازم به یادآوری است که پیش از این پژوهشگران برجسته¬ای چون والتر هینتس، یوسف مجیدزاده و مدودسکایا با بررسی متون آشوری، بابلی، عیلامی و نیز وضعیت جغرافیایی منطقه بهترین موقعیت را برای مرکز سیماشکی عیلامی شهر خرم¬آباد دانسته¬اند.
منابع:

Medvedskaya, I., N.,1999, "Media and Neighbors I: The Localization of Elipi", Iranica Antiqua, Vol. XXXIV, pp. 53-70.

بهرامی، محمد؛ سبزی، موسی؛ توسلی، محمدمهدی، " مکان¬یابی جای¬نام سیماش شاهک¬نشین الیپی در خرم¬آباد و امکان یکی دانستن آن با سیماشکی عیلامی"، مجلۀ مطالعات باستان¬شناسی، (زیر چاپ).
دیاکونوف، ا. م.، 1380، "تاریخ ماد"، ترجمۀ کریم کشاورز، انتشارات علمی و فرهنگی، تهران.
موسوی¬حاجی، سیدرسول، بهرامی، محمد و سجادی، علی، 1393، "شواهدی از وجود دژی مربوط به ایالت الیپی در لایه¬های زیرین قلعه فلک¬الافلاک خرم¬آباد، لرستان"، مجله پژوهش¬های باستان¬شناسی ایران، دوره چهارم، شماره 7.

 

اضافه کردن نظر

نظرات خود را، حداکثر در 800 کاراکتر، به خط فارسی بنویسید. نظرات حداکثر ظرف 72 ساعت بازبینی می شوند و در صورت تایید و صلاح دید مدیریت سایت به نمایش در می آید.

کد امنیتی
تازه کردن