دوشنبه, 03 مهر 1396  

جدیدترین مطالب

جایگاه-قوم-لُر-بختیاری-و-درخت-تنومند-و-ریشه-دار-هویت-لُریاتی
  ابوالفضل بابادی شوراب/ بختیاری ها سال هاست است که از هویت عشایری و...
دالالا-اثری-نو-از-حسین-حسین-زاده-رهدار
   حسین حسین زاده رهدار /دالالا برای آموزش لالایی لری به مادران است تا...
توسعه-استان-قم-در-سایه-مظلومیت-الیگودرز
  نویدی خوش برای مردم استان قم که با شنیدنش بار دیگر زخم کهنه لرستان سر...
روز-پزشک-و-یادی-از-پزشک-افسانه-ای-لرستان
   رضا فرهادی / جریان زندگی، خصایص و مبارزات دکتر اعظمی شباهت کم نظیری با...
ایرج-خوانی،-نماد-درخشان-بومیابی-در-شعر-و-موسیقی-لرستان
   ابراهیم خدایی /نه فقط در مقام کلام و موسیقی که در بینش نیز ایرج شباهتی...
لرستان-و-شبح-امیر-احمدی
   دکتر روزبه کلانتری / چند روز پیش در خبرها آمده بود که لانۀ قدیمی...
حماسه-قلعه-گلاب-و-غریبانگی-دختران-لر
   حمید لطفی / در تاریخ همواره زنانی ستایش می شوند که پا به پای مردانشان...
پیام-معاون-پژوهش-مجمع-تشخیص-به-جشنواره-لری-تمدار-بیت
   علی رضایی میرقائد /عاون پژوهش مجمع تشخیص مصلحت نظام در پیامی به...
زاده-ی-تهران،-متولد-لرستان-گذری-کوتاه-بر-لرهای-هداوند-استان-تهران
   مهدی محرابی /تنها موردی که بین همه طوایف این ایل مشترک است، با افتخار...
از-رسمیت-بخشیدن-روی-کاغذ-تا-پاسداشت-واقعی-زبان-لکی
   علی باجلان / در جغرافیای لُر نشین از شمالی ترین نقاط آن یعنی کلهری و...
 

 
 

رد پای باستانی یک طرح مفرغی لُرستان در بَردِ شیرهای بختیاری

 

حسین حسن زاده رهدار /

اغلب بَردشیرهای جدید و امروزی الگو و طراحی کهن و اصیل خود را زیر پا نهاده و گاه طرح و ساخت کشور چین هم هست که در برخی از گورستان های جدید التاسیس بختیاری می بینم. برخی از این شیرها آنقدر هیبت وحشتناکی دارند که  وسیله ای برای ترساندن کودکان می باشد کافی است به قبرستان جدید و مدرن...

 

 

  

نشریه فرهنگی و اجتماعی لور، حسین حسن زاده رهدار : رد پای 3000 ساله این مجسمه مفرغی در لُرستان که از طرح گرافیکی  شگفت انگیزی بر خوردار است انسان را به تفکر وا می دارد که طراحی های شیرسنگی از روی بی سلیقی و بی الگلویی هم ساخته نشده اند بلکه قاعده ی خاصی  را می طلبیده که در فرهنگ و اسطوره های باستانی یک قوم نهفته است و نسل به نسل ، سینه به سینه ، دست به دست و اندیشه دراندیشه تا کنون نفس می کشد و به جرات می توان گفت که بردشیر بختیاری از الگویی کُهن بهره گرفته است این مجسمه مفرغی نیم نمای شیر که در  حفاری های غیر کارشناسانه و گاه غیر مجاز در مناطق لُر نشین بویژه در لرستان کشف شده است خود نشان و از ریشه پیوستگی و یگانگی فرهنگی مردم لُر حکایت دارد.

 

 

 فلسفه" بردشیر" بر گور فراجسته از این است که " شیر"  نمادی از نگاهبانی آتش در ایران باستان  بوده است وبرخورداری لُرهای بختیاری از این فرهنگ که بر فراز گور بزرگان و شجاعان قوم خود " بَرد شیر" می گذارند به گونه ای بر نگاهبانان آتش دودمان  خود گذاشته اند و واژه " دود + مان" که به زبان لُری " دیده مون " است از ترکیب واژه ی " دود" یا " ِدید - دِی" برخاسته از همان آتش " تش " و طایفه است که از تقسیمات قومی بختیاری است و واژه ی " مان " به معنی خانه و کاشانه است.

 

 در بهره مندی های اجتماعی قدیم مردمی در آیین  و عرفان دین زرتشت هم مردم به سه " تش "  یعنی 1- آتش" آذربرزین " در خراسان با پوششی تا مرز چین 2- آتش " آذرگشسب" در آذربایجان تاجنوب روسیه و آسیای صغیر و 3- آتش " آذرفرنبغ " در جنوب ایران تا پنجاب بود  و مردم به این سه " تش " وابسته بودند  مثل مراجع تقلید کنونی در برخی از مذاهب و فرق اسلامی  که هر فرد یا افرادی و رسته و دسته ای مرجع خاصی را بر می گزیند و واژه  " تش " که بخشی از تقسیمات قومی بختیاری است ریشه در این موضوع و بهرمندی و وابستگی قومی فرد به " تش" دارد.

 

عبارت " چه تشی ؟ معادل چه کسی؟ در اولین برخورد دوتن بختیاری سوالی که بین طرفین بعد از احوالپرسی رد و بدل می شود  . ارتباط نگاهبانی شیر در ورودی آتشکده های مادر و گذاشتن آن بر بزرگ دودمانهای بختیاری از یک آبشخور می باشند.

 

 اما با این همه پیشینه تاریخی و باستانی و معنوی این اسطوره و پدیده ی باستانی حیف نیست که بگوئیم: متاسفانه امروزه با نصب برد شیرهایی که میتوان فقط از اصطلاح  شیرسنگی از آنها یاد کرد تا تمایزی با "بَردشیر " ویژه ی بختیاری شان داشته باشند سخن به رانیم؟

 

اغلب این بَردشیرها کارخانه ای که الگو و طراحی کهن و اصیل خود را زیر پا نهاده و گاه طرح و ساخت کشور چین هم هست که در برخی از گورستانهای جدید التاسیس بختیاری هم می بینم برخی از این شیرها آنقدر هیبت وحشتناکی دارند که  وسیله ای برای ترساندن کودکان می باشد کافی است به قبرستان جدید و مدرن در یکی از این مناطق  بروید و از نزدیک  بَردشیرهای مُدرنی که با هزینه ی بسیار هنگفتی هم تهیه شده اند برخورد خواهید کرد و خواهید دید که هیچ تناسبی با " بَردشیر" ویژه ی بختیاری ندارند که فقط به آنها باید " شیر سنگی" گفت " نه "بَرد شیر" علاوه بر آنکه برخی از آنها هم دارای اندامهای غیراخلاقی و خارج از شئونات بختیاری هست که این خود فرهنگ لری بختیاری را به سخره گرفته ، آنچنان با نیش هایی باز و از روی خشم به عابرین چشم غُره رفته اند که اگر کسی اطلاع از  این آیین در میان بختیاریان خبر نداشته باشد  و شبانه از محلهای اینچنینی عبور کند در دم با نگاه اول قبض روح می شود.

 

البته عکسهای زیادی از این با اصطلاح شیرهای سنگی ساخت چین گرفته ام  که نمی توان نمایش داد چون امکان دارد  برخی از همتباران عزیزم رنجیده خاطر شوند . امیدوارم که همتباران برای اینکه این اصالت از بین نرود کوشش نمایند تا از الگوی کهن و باستانی " بردشیر" هایی که ویژه شیران خفته در خاکستان بوده است استفاده نمایند  تا اینگونه شیرهای سنگی دکوری و ویژه پارکهای و میدانهای کشور چین است.

 

اضافه کردن نظر

نظرات خود را، حداکثر در 800 کاراکتر، به خط فارسی بنویسید. نظرات حداکثر ظرف 72 ساعت بازبینی می شوند و در صورت تایید و صلاح دید مدیریت سایت به نمایش در می آید.

کد امنیتی
تازه کردن

نظرات  

 
#1 دیلرو 1392-08-07 13:38
باید اینطور می نوشتید
رد پای باستانی یک طرح مفرغی لُرستان در بَردِ شیرهای مناطق لر های بختیاری
همه میدانیم بختیاری لر است ولی باید قبل از نام بختیاری لر بیاید چرا که دشمنان دنبال جدایی لر و بختیاری هستند
 
 
#2 پسر کوهستان 1392-08-07 19:06
اکنون که ما به خرافات دیگر اعتقادی نداریم همان شیر سنگی در مدل قدیمی هم بی معنی است. چه رسد به اینکه یک شیر کپی شده با هزینه هنگفت بگذاریم سر قبر. یک روز گذرم به یک قبرستان بختیاری افتاد گفتم قضیه این شیر چیه؟ گفتند کدخدا بوده. من که کلی خندیدم و ... چه رسد به دیگری.
 
 
#3 ساکی 1392-08-07 20:29
بسیار جالب بود...
مناطق لر نشین ایران، بی شک از مناطق باستانی دنیا ب شمار می رود.

خرم آباد پاتوق:www.virr. blogfa.com
 
 
#4 لرایلامی 1392-08-08 07:58
با سلام واحترام
خدا نگهدارت -دورود بر رهدار گرامی که دست گذاشتی روی نقاط اشتراک قوم بزرگ لر دمت گرم -برای اثبات یکی بودن و برادری خیلی نیاز نیست دور بریم به عکسهای شخصی و تصاویری که از مردم بویژه شمال لرستان در چند دهه گذشته موجود است رجوع کنیم کاملا دیده می شود که حتی نوع پوشش این مردم با برادران لر بختیاری مان یکی است (تصاویری در سایت یافته نیوز از سران ایلات لر که بیشتر هم لکزبان بوده اند در این ارتباط موجود است)--
این اثر شیر باستانی بسیار شبیه به شیر دال است و به احتمال زیاد ساخته یک نفر یا از یک کارگاه ساخته شده اند-
 
 
#5 سیدنجم الدین موسوی 1392-08-11 08:55
باسپاس از مطلب جالب و تفکر وحدت بخش شما زنده باد نام لر از هر تیره و شاخه اش
 
 
#6 شهماروند - دزفول 1392-08-12 09:46
ای کاش پارس گراهای بختیاری که هویت قومی خودشان را گم کرده اند به تدبیر بنگرند این پیوند و یگانگی قوم لر چه ریشه هایی دارد .