شنبه, 31 تیر 1396  

جدیدترین مطالب

از-بوم-گرایی-و-هویت-قومی-تا-توسعه-ی-لرستانات
   اشکان خورشیدوند / نخبگان ما تا چه حد در خصوص مرگ شهرام محمدی ، آدرینا...
معرفي-جلگه-ی-چم-کلان
   احمد لطفی /چم كلان نام جلگه اي سرسبز و خرم است كه در ساحل جنوبي...
آنچه-خوار-آید-روزی-به-کار-آید-نادیده-گرفتن-زبان-های-لری-در-ایران
   حسین زمانیان /مشاهدات بیانگر وسواسی ست که در کجا و چگونه نام بردن لر...
مروری-بر-اقوام-و-مردمان-لُر-جنوب
   محسن خواجه گیری لیراوی /  لرهای جنوبی به چندین گویش و لهجه های مختلف...
خبرگزاری-مهر-لرها-را-از-ایران-حذف-کرد
  به گزارش پایگاه خبری گُلوَنی، خبرگزاری مهر در اقدامی عجیب یک نقشه...
سردار-کیخاله-یا-کیقباد-خان
   احمد لطفی /سردار کیخاله یا کیقباد خان ابن سلیمان خان ابن عابد خان ابن...
چه-طور-شد-که-اصفهان-لرستان-و-چهارمحال-بختیاری-را-بلعید
  رضا ساکی: تغییر مرز میان لرستان، چهارمحال‌وبختیاری کار ساده‌ای نیست اما...
قم-رود-چیست-؟-نکاتی-مهم-در-باب-پروژه-انتقال-آب-موسوم-به-قم-رود
   حمید لطفی / طرح موسوم به انتقال آب الیگودرز در شرق لرستان به قم در...
در-عصر-تشنگی-سیمره-نشین-ها؛-طرح-های-ملّی-به-کدام-سمت-جاری-می-شوند؟
   علی باجلان /طرح ملی چیست ؟و چرا فقط طرح هایی که مربوط به انتقال منابع...
آمار-های-دولتی-و-حکایت-بچه-های-ناتنی
   حمید لطفی / در تازه ترین این آمارها که از سوی بانک مرکزی ارائه شده است...
 

 
 

بازخوانی عوامل مؤثر در ضعف و زوال زبان های مردم لُر

  

بهروز تاری /

از بین رفتن زبان محلی می تواند پایه های تعهد و تعلق خاطر فرهنگی را در افراد تضعیف کند که با به وجود آمدن این حالت می توان انتظار داشت که در ابعاد ...

 

  

نشریه فرهنگی و اجتماعی لور، بهروز تاری (دانشجوی کارشناسی ارشد رفاه و برنامه ریزی اجتماعی، دانشگاه تهران): یکی از مهم ترین بخش های هر فرهنگ، زبان است. زبان به عنوان اصلی ترین ابزار انسان ها برای برقراری ارتباط، مهمترین نقش را در شناساندن یک فرهنگ ایفا می کند.

زبان های محلی استان لرستان نیز با وجود دارا بودن پیشینه فرهنگی غنی در حال حاضر در شرایط نا مناسبی قرار گرفته اند، به گونه ای که در حال حاضر آشکارا شاهد این پدیده هستیم که والدین اقدام به فارسی صحبت کردن با فرزندان خود می کنند و در واقع زبان فارسی را جایگزین زبان مادری و گویش خاص فرهنگ خود می کنند و این پدیده با سرعت بالایی در حال انجام است.

نخستین عامل این مسئله می تواند قدرت داشتن یک زبان در کشور باشد؛ که همان زبان رسمی یعنی فارسی است که به عنوان یک عامل بیرونی افراد را ناگزیر از یادگیری آن می کند و شرایطی را برای تضعیف زبان های محلی فراهم می کند.

از جمله  عوامل دیگر مؤثر بر این پدیده را می‌توان عدم آگاهی والدین و افراد از فرهنگ مربوط به قوم لر دانست. این عدم شناخت و آگاهی از فرهنگ که با این حرکت همراه می شود، به سادگی از والدین به فرزندان منتقل می شود، و آن زمان است که برای گویش تخریب شده دیگر امیدی به حفظ و بقای آن نمی باشد.

عامل دیگر می تواند نقش رسانه های جمعی به خصوص تلویزیون در معرفی و ارزش گذاری برای فرهنگ های مختلف در کشور باشد؛ که استان لرستان نیز از این قاعده مستثنی نیست.

در برنامه های تلویزیون ملی به ندرت دیده می شود که فردی متعلق به یک قومیت خاص ( به خصوص قوم لر) باشد و از مرتبه ی اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی بالایی برخوردار باشد. قومیت ها در فیلم های تلویزیون ملی نقشی حاشیه ای، به طور معمول کم سواد، در شغل های اقتصادی با منزلت پایین و... نمایش داده می شوند. اما در مقابل افرادی که متعلق به پایتخت هستند، افرادی همه فن حریف و با منزلت اجتماعی و اقتصادی بالا نمایش داده می شوند، که با دیده ی ترحم به قومیت هایی که با آنها در ارتباط هستند برخورد می کنند. شاید چنین شرایطی باعث شود که افراد متعلق به قومیت ها؛ خود را ضعیف دیده و درصدد فرار از شرایطی برآیند که باعث شود آن ها را متعلق به قومیتی خاص معرفی کند و اولین و بارزترین تغییر در زبان گفتاری افراد اتفاق می افتد.

عامل دیگر می تواند کوتاهی مسئولان استان لرستان به خصوص صدا و سیما در توجه به این مسئله باشد. مسئولان می توانند با شناساندن فرهنگ محلی از طریق رسانه های جمعی به ویژه تلویزیون با ایجاد برنامه های تلویزیونی برای خردسالان با زبان محلی، برگزاری جشن ها و معرفی آداب و رسوم مربوط به فرهنگ اقوام لر در گذشته و در واقع احیای آن فرهنگ که به نحوی فراموش شده است؛ به طور مؤثری باعث شناخت افراد از فرهنگ بومی خود شود که متعاقباً می تواند در ایجاد تعلق خاطر فرهنگی در افراد نقش داشته باشد.

از دیگر عوامل مؤثر، استدلال خانواده ها در مبادرت ورزیدن به این تغییر گویشی است. برای خانواده ها فارسی حرف زدن بدون لهجه به دغدغه بزرگی تبدیل شده است که این بحث نیز به ارزش گذاری هایی بازمی‌گردد که در جامعه وجود دارد. در وضعیت کنونی اگر یک فرد در برخورد با یک فارسی زبان، فارسی را با لهجه صحبت کند، با دیده ی تمسخر به او نگریسته می شود و والدین با ضعف دانستن این قضیه احساس می کنند اگر در کودکی با فرزندان خود به زبان فارسی صحبت کنند می توانند باعث بدون لهجه صحبت کردن فرزندان شان شوند؛ و این در صورتی است که این اتفاق هیچ وقت نمی افتد، چرا که فارسی یی که والدین لر به کودکان شان می آموزند، از زبان یا گویش محلی شان متأثر است و نمی تواند فارسی یی باشد که به دنبال آن هستند.

این در حالی است که این نگرانی والدین در درجه اول نمی تواند ضعف محسوب شود؛ چرا که به طور طبیعی ممکن است افرادی که در محیط خانواده با یک زبان یا گویش خاص غیر از فارسی صحبت می کنند، در هنگام فارسی صحبت کردن، لهجه داشته باشند و این قضیه فقط در اثر عدم اعتماد به نفس افراد می تواند خود را به عنوان یک ضعف نشان دهد. از طرف دیگر امروزه در مقایسه با گذشته کودکان در مواجهه با زبان فارسی از تنوع بیشتری برخوردارند. تعدد شبکه های تلویزیونی و وجود برنامه های متنوع (که در گذشته این تنوع وجود نداشت) به طور مؤثری می تواند یادگیری زبان فارسی افراد را تقویت کند و نگرانی والدین در مورد توانایی فارسی حرف زدن فرزندان شان را برطرف کند.

ادامه ی چنین روندی می تواند پیامدهای ناگوار و شاید جبران ناپذیری را به دنبال داشته باشد. از بین رفتن زبان محلی می تواند پایه های تعهد و تعلق خاطر فرهنگی را در افراد تضعیف کند که با به وجود آمدن این حالت می توان انتظار داشت که در ابعاد دیگر نیز فرهنگ بومی رو به زوال پیش برود؛ تا جایی که از فرهنگ بومی فقط نام آن باقی بماند. 

اضافه کردن نظر

نظرات خود را، حداکثر در 800 کاراکتر، به خط فارسی بنویسید. نظرات حداکثر ظرف 72 ساعت بازبینی می شوند و در صورت تایید و صلاح دید مدیریت سایت به نمایش در می آید.

کد امنیتی
تازه کردن

نظرات  

 
#1 ایوب محمدی 1393-10-02 13:12
درود بر بهروز عزیز
 
 
#2 یک ایرانی میهن پرست 1393-10-03 18:31
بخش 1


نکته ای هست عزیز که باید به ان توجه داشته باشید.
در گذشته مناطقی مانند لرستان با وجود موانع طبیعی و کوه های صعب العبور و...تقریبا بسته بوده
مردم منطقه در درازنای هزاره ها تقریبا تنها بوده اند و فرهنگشان تقریبا ایزوله بوده.
به خاطر همین با مردم دیگر مناطق پیوند زیادی نداشته اند.
اما جاهایی مانند اصفهان، یزد، کرمان و حتی استان فارس با جغرفیای بیابانی حالتی بازتر داشته و با مردم مناطق دیگر آمد و شد بیشتری داشته اند.
حالا در سده اخیر با رشد راهسازی و صدا سیما و...مردم این سامان هم با مردم دیگر نقاط ایران مربوط شده اند.
 
 
#3 یک ایرانی میهن پرست 1393-10-03 18:32
بخش 2

زمان قدیم زبان لری برای زندگی روزمره کفایت میکرد
اما امروزه برای زندگی، تحصیل، ارتباط با دیگران حتی برای ارتباط در همین اینترنت لری راهگشا نیست
این است که فارسی بعنوان زبانی برای کارهای روزمره و تحصیل و ارتباط رواج گرفته

نه تنها در لرستان در باقی نقاط هم وضع همین است
 
 
#4 حسنوند 1393-10-03 20:21
جناب یک ایرانی میهن پرست، بنده هم به عنوان یک ایرانی میهن پرست با این حرف شما مخالفم که لرستان بکر و ایزوله یا به قول بعضی اصیل بوده باشد. اگر تاریخ و فرهنگ لرها را بررسی کنید می فهمید این خلاف واقع است و نوعی توهین در آن است.
لرستان در طول تاریخ همیشه محل رفت و آمد مردم و فرهنگ های گوناگون بوده است، لرستان سرزمین پُل های باستانی است، پُل های عظیمی که در کمتر نقطه ای از جهان نظیر دارند! لرستان جزیره ی بومیانی دوردست نبوده است.
البته با این حرفتان موافقم که نباید لری را به عنوان رقیب فارسی ارزیابی کنیم فارسی کارکرد خودش را دارد لری کارکرد خودش را و هر دو را باید تقویت کنیم.
 
 
#5 مهدی عزیزی 1393-10-03 21:28
مطلبی کامل و جامع بود ممنون
 
 
#6 مومنی موگویی 1393-10-04 16:11
با سلام خدمت دوستان عزیز آقای میهن پرست عزیز لرستان هیچگاه ایزوله نبوده است در طول تاریخ همیشه لرستان معبر تمدنهای بزرگی همچون کاسیتها،اتابکان لر کوچک و بزرگ و حکومتهای ملی و محلی دیگری بوده است که نشان دهنده شکوفایی و رونق این منطقه از کشور در زمانهای مختلف بوده است شما می توانید به سفرنامه ی لایارد،سفرنامه گروته،سفرنامه بارون دوبد روسی، و سفرنامه های بزرگان عصر قاجار و سفرنامه های سایر سیاحان از دوره های مختلف مراجعه کنید موفق باشید
 
 
#7 رهدار 1393-10-06 09:47
ضمن سلام به جناب ناری عزیزم ! با این قلم زیبا و توانایشان و خدمت جناب یک ایرانی میهن پرست میرسانم چطور ممکن است یک زبان(لُری )با پیش رفت نتواند کفاف برای امروز مردمش نباشد ؟ این بسیار شگفت آور است !مگر یک زبان رسمی از قدیم واژه های امروزین را داشته ؟در زبان رسمی متاسفانه از زبانهای بیگانه در حد نهایت استفاده شده و کمتر کسی بفکر این بوده که از زبانهای اقوام ایرانی در جایگزینی استفاده شود .
 
 
#8 رهدار 1393-10-06 09:48
ادامه نظر -
در زبان لُری علاوه بر اینکه واژه های امروز و نوین جهانی جای واژه سازی دارند نیز معادلات واژه های قدیم در زبان رسمی را هم که از زبان عربی وام گرفته را هم با ریشه های باستانی زبان لُری در خود نهفته دارد که توسط برخی عزیزان واژه سازی شده حتا واژه های عرفانی لُری را بنده مدتهاست بر روی آنها کار کرده ام که این واژگان در شاخه های مختلف لُری به نتایج جالبی رهنمون می کند و در دامن خود زمینه ی پژوهشهایی تازه تررا فراهم می کند . امید است به زبان لُری آنچنان سست و بی رغبت و بی میل ننگریم .
 
 
#9 عباسی 1393-10-07 02:04
سلام و خسته نباشید
زبان به عنوان بخش مهمی از هویت فردی شایستگی توجه بیشتری دارد. و جای بسی امید است که با پرداختن به ریشه هایی که باعث زوال آن میشوند بتوان روند این فرسایش گویشی را کند تر کرد.
امیدوارم که شاهد تلاش بیشتر و تکمیل کارهای شما در این زمینه باشیم.
لطفا در صورت امکان نتایج تحقیقات خود را در این زمینه با دیگران هم به اشتراک بگذارید.
با تشکر
 
 
#10 امید حسنوند 1393-12-11 22:18
فرمایشاتت کاملا مورد تاییده جناب تاری، لری که فارسی خرم آبادی شده. لکی هم داره لهجه میشه متاسفانه.
 
 
#11 زبان لری 1394-07-11 16:52
زبان اصل ایرانی ها لری است.زبان معیار امروز زبان فارسی تهرانی است که خود دگرگون شده و تحول یافته زبان فارسی از زبان پارسی میانه فارسلر از پارسی باستان از آریایی ها و در انتهادوباره به لر ها می رسد.
 
 
#12 ارشام پارسی 1394-09-15 20:26
درود ما در کشورمان چیزی تحت عنوان لر نداریم لر قومی جعلی و ساختگی می باشد شرق استان لرستان مثل مردم پارسی بروجرد به زبان فارسی با گویش بروجردی صحبت می کنند و اصلا خودشونو لر نمیدون نیمی از استان لرستان لک هستند که به زبان لکی که ریشه در زبان فارسی میانه دارد صحبت می کنند بختیاری ها به زبان فارسی با گویش بختیاری صحبت می ککند نه لکها و نه بختیاری ها خودشونو لر نمیدونن بلکه هردو ودشونو فارس میدونن نه لر نهاوند و ملایر هم به زبان فارسی محلی صحبت می کنند این وسط خرم اباد هستش که نصفش لکه نصفه دیگش فیلی که فیلی ها در اصل از مردم کردن وبه زبانی ما بین زبان فارسی و کردی صحبت می ککند