پنج شنبه, 27 مهر 1396  

جدیدترین مطالب

صدا-و-سیما،-صدای-مردم-لُر-را-بشنود
  لهراسب قلی پور لوایی / لُر قومی است که در طول تاریخ از ایران دفاع کرده...
لک-داغستان-با-لک-لرستان-ارتباطی-با-هم-ندارند-«اسم-های-مشابه»-میان-همه-فرهنگ-ها-و-مناطق-جهان-وجود-دارد
  عیسی قائدرحمت/ خطاهای ناشی از شباهت اسامی اخیرا در موارد متعددی مثل لک...
مخالفت-شوراى-علمى-بازبينى-با-پخش-سريال-«سرزمين-مادرى»-لزوم-اعاده-حیثیت-از-سردار-اسعد-بختیاری
  مصاحبه های غیرکارشناسانه برخی از مدیران و هم چنین کارگردان سریال نه...
سرزمین-کهن-و-امکان-گشودن-گره-ای-که-در-دست-صدا-وسیماست
  سامان فرجی بیرگانی / در ماجراهای سدّ گتوند، تونل کوهرنگ، سریال سرزمین...
فوتبال؛-ابزاری-برای-هویت-خواهی-جامعه-لر
  ابوالفضل بابادی شوراب/  تیم هایی همچون نفت مسجدسلیمان ، گهر دورود ،...
دالالا-اثری-نو-از-حسین-حسین-زاده-رهدار
   حسین حسین زاده رهدار /دالالا برای آموزش لالایی لری به مادران است تا...
توسعه-استان-قم-در-سایه-مظلومیت-الیگودرز
  نویدی خوش برای مردم استان قم که با شنیدنش بار دیگر زخم کهنه لرستان سر...
روز-پزشک-و-یادی-از-پزشک-افسانه-ای-لرستان
   رضا فرهادی / جریان زندگی، خصایص و مبارزات دکتر اعظمی شباهت کم نظیری با...
ایرج-خوانی،-نماد-درخشان-بومیابی-در-شعر-و-موسیقی-لرستان
   ابراهیم خدایی /نه فقط در مقام کلام و موسیقی که در بینش نیز ایرج شباهتی...
لرستان-و-شبح-امیر-احمدی
   دکتر روزبه کلانتری / چند روز پیش در خبرها آمده بود که لانۀ قدیمی...
 

 
 

انتخابات لرستان و دنیایی که به کام پوپولیسم شد! / تحلیلی بر انتخابات شورای اسلامی شهر خرم اباد

 

ابراهیم خدایی /

انتخاب های موج سالارانه و غیر قابل پیش بینی دارای ریسک بالا هستند، ما در عرصه ملّی نیز سال 1384 شاهد چنین اتفاقی بودیم، در آن ... 

 

 

 

ابراهیم خدایی (دانشجوی دکتری جامعه شناسی، دانشگاه تهران، عضو شورای نویسندگان لور): در انتخابات شورای اسلامی شهر خرم آباد کسی بر صدر نشست که هیچ جایگاهی در میان جریانات مختلف اجتماعی، سیاسی، فرهنگی، تخصصی و اقتصادی گوناگون نداشت، او نه فقط در صدر نشست بلکه بیش از سه برابر نفر دوم رأی آورد (رستمی نژاد: 40086، رستم کوشکی: 12265).

دوسال پیش در حالی که به انتخابات مجلس شورای اسلامی نزدیک می شدیم من مطلبی نوشتم با عنوان «احزاب و طوایف نباشند دنیا به کام پوپولیسم خواهد بود»، در آن مطلب ادعا کردم: «مدرنیته عرصه را بر هویت های اجتماعی سنتی تنگ می کند، طوایف، اقوام و همشهری ها در میان ارزش های مدرن جامعه جدید جایگاه چندان محترمی نمی یابند، اما این جوامع  در دست یافتن به انواع مدرن هویت اجتماعی نیز ناکام می مانند، نتیجه فقدان پیوندهای اجتماعی محکم، زمینه های همکاری و مشارکت مناسب و نهایتا سرمایه اجتماعی لازم برای دست یافتن به توسعه است».

اینک می خواهم همان عینک را بردارم و با آن نتایج انتخابات اخیر شورای اسلامی شهر خرم آباد را تماشا کنم، به اعتقاد من عمده نیروهای حاضر در انتخابات اخیر ار می توان در دسته های زیر طبقه بندی کرد؛

الف) طوایف: در این سال ها تا صحبت از انتخابات می شود بلافاصله از طوایف سخن می رود، حال آن که طوایف در خرم آباد، در انتخاباتی مثل شورای شهر حداکثر توانشان 15 هزار رأی است، این در حالی است که یک موج کوچک فراطایفه ای نیز می تواند به مراتب بیش از این رأی بیاورد. در انتخابات اخیر از آن جا که چنین موجی ایجاد نشد لذا برخی توانستند به پشتوانه آراء طایفه ای به شورا راه بیابند، با این حال نمی توان نام این اتفاق را پیروزی و اثرگذاری قاطع طوایف نامید، بلکه این نتیجه بیشتر خلأ یک گفتمان فرا طایفه ای را نشان می دهد، در این خلأ است که می توان طایفه را نیز اثر گذار دید.

ب) محلات: محله گرایی در جنوب، شمال و مرکز شهر خرم اباد نیز که تا حدّی با طوایف نیز انطباق دارد، از دیگر نیروهای سنتی حاضر در انتخابات است، اما این جریان نیز نمی تواند میان اقشار مختلف پُل بزند و اثر قاطع داشته باشد، درست است در انتخابات اخیر بیشتر کاندیداهای جنوب شهر وارد شورا شدند اما باید در نظر داشت هیچ یک از آن ها نتوانسته حتی یک سوم نفر اول رأی بیاورد، لذا  باز باید تکرار کنم این نتیجه بیشتر خلأ یک گفتمان فرا محله ای را نشان می دهد، در این خلأ است که می توان محله را نیز اثر گذار دید.

ج) سیاسیون: دوشادوشی انتخابات شورای شهر و ریاست جمهوری این شانس را برای اصلاح طلبان ایجاد کرده بود که بتوانند با توجه به تمایل اکثریت شهرنشین به دولت مستقر اصلاحات، شورای شهر را نیز در دست بگیرند، اما این اتفاق نیفتاد و از لیست مورد حمایت اصلاح طلبان نیز فقط دو نفر توانستند وارد شورای نُه نفره خرم آباد شوند.

د) تکنوکرات ها (تخصص گرایان): با توجه به حضور اصحاب ورزش و هنر در شوراهای قبلی، در این دوره برخی نیز کوشش داشتند موجی از تخصص گرایی راه بیاندازند و ورود به شورای شهر را حقّ متخصصین شهری بدانند، این عده نیز نتوانستند موج خود را مردمی کنند.

ه) سایر نهادهای مدنی (انجمن ها و..): در این دوره شاهد حضور ضمنی یا جدّی برخی انجمن های مردم نهاد در عرصه انتخابات بودیم، نتایج برآمده نشان می دهد این نهادها هنوز جایگاهی در میان مردم ندارند و نتوانستند نقش قابل توجهی در انتخابات اخیر بازی کنند، کاندیداهایی که در لیست های مورد حمایت این انجمن ها بودند موفقیتی کسب نکردند.

و) پوپولیسم: در حالی که پنج جریان مذکور هیچکدام اقتدار کافی را در انتخابات اخیر از خود نشان ندادند، این مساله روشن شد که جامعه ما از استخوان بندی کافی برخوردار نیست، جامعه ما نه سازمان سنتی (طوایف) دارد و نه سازمان مُدرن (احزاب و انجمن ها) در آن شکل گرفته اند، خرم اباد یک تسبیح است که نخ اتصال دانه های آن را در آورده اند و اینک می توان این دانه های جدا جدا را به هر سمت و سویی برد.

نخ تسبیح می تواند پیوندهای سنتی خویشاوندی (طوایف) باشد، می تواند پیوندهای مدرن و مدنی (احزاب، انجمن ها ...)، این که نخ تسبیح (سازمان اجتماعی) سنتی باشد یا مُدرن باشد به اعتقاد من از درجه دوم اهمیت برخوردار است، آن چه اهمیت درجه یک دارد اینست که جامعه سازمان داشته باشد، بعید می دانم جامعه بی سازمان و غیر قابل پیش بینی که منتخبانش را بتوان به «جایزه لُپ لُپ» تشبیه کرد آینده ای بهتر از امروزش داشته باشد.

امروز ولی الله رستمی نژاد پدیده انتخابات شده است، باید منتظر بود در انتخاب های آینده نیز شاهد پدیده های مشابه باشیم. سخن بنده از لیاقت یا عدم لیاقت رستمی نژاد نیست، من پیروزی او را به وی و هوادارانش تبریک می گویم و آرزوی موفقیت می کنم، آن ها از حق شهروندی شان استفاده کرده اند و باید به این حق آن ها احترام گذاشت. چه بسا او عملکرد بهتری هم نسبت به اعضاء شوراهای قبلی داشته باشد.

بنابراین مساله را شخصی نکنیم، مساله درستی یا نادرستی عضویت رستمی نژاد در شورای شهر نیست، مساله شیوه انتخاب اوست. مساله این است که انتخاب های موج سالارانه و غیر قابل پیش بینی دارای ریسک بالا هستند، ما در عرصه ملّی نیز سال 1384 شاهد چنین اتفاقی بودیم، در آن انتخابات نیز کسی رأی آورد که آن زمان جایگاهی در جریان ها و گفتمان های رایج و قابل پیش بینی نداشت، البته محمود احمدی نژاد هنوز هم غیر قابل پیش بینی مانده است!

این غیر قابل پیش بینی بودن امواج احمدی نژاد و رستمی نژاد برای کسی که جامعه شناسی خوانده، ترسناک تر است، زیرا این میزان از غیر قابل پیش بینی بودن نشان از از هم گسیختگی و بی سازمانی اجتماعی است. ما نمی توانیم بپذیریم که «وضع دیگه از این بدتر نمیشه» یا «مگر بقیه چیشون از رستمی نژاد بهتره»، اتفاقا نگرانی همین جاست که اگر چند انتخاب بد داشته باشیم وضعی به وجود می آید که وضعیت کنونی خرم آباد را روز و شب آرزو کنیم!

طیف های مختلف سیاسی و اجتماعی خرم اباد از اکنون باید به فکر باشند و فضایی را تصور کنند که شورای نگهبان نتواند مانع حضور پدیده های عجیب و غریب بشود؛ آن وقت آیا پدیده های مشابه رستمی نژاد و احمدی نژاد با ترفندهای پوپولیستی مختلف قادر نیستند مردم را با هر سازی برقصانند؟

من بیش از آن که نگران نتایج این دوره انتخابات خرم آباد باشم، نگران انتخاب های پیش روی لرستانیان هستم که در فقدان مناسبات سنتّی (طوایف) بازیچه دست صحنه گردانان و بازیگران خواهند شد، مگر آن که بتوانیم گفتمانی نو برای پُل زدن میان انسان ها و بازسازی این تسبیح گسیخته بسازیم.

طوایف را نمی توان بازسازی کرد، باید با حوصله و امید در اندیشه تحکیم جایگاه احزاب و نهادهای مدنی بود، نباید اجازه داد امواج ورگالیسم (نام بومی پوپولیسم غوغاسالار) فرصت های لرستان بگیرد.

اضافه کردن نظر

نظرات خود را، حداکثر در 800 کاراکتر، به خط فارسی بنویسید. نظرات حداکثر ظرف 72 ساعت بازبینی می شوند و در صورت تایید و صلاح دید مدیریت سایت به نمایش در می آید.

کد امنیتی
تازه کردن