چهارشنبه, 29 شهریور 1396  

جدیدترین مطالب

دالالا-اثری-نو-از-حسین-حسین-زاده-رهدار
   حسین حسین زاده رهدار /دالالا برای آموزش لالایی لری به مادران است تا...
توسعه-استان-قم-در-سایه-مظلومیت-الیگودرز
  نویدی خوش برای مردم استان قم که با شنیدنش بار دیگر زخم کهنه لرستان سر...
روز-پزشک-و-یادی-از-پزشک-افسانه-ای-لرستان
   رضا فرهادی / جریان زندگی، خصایص و مبارزات دکتر اعظمی شباهت کم نظیری با...
ایرج-خوانی،-نماد-درخشان-بومیابی-در-شعر-و-موسیقی-لرستان
   ابراهیم خدایی /نه فقط در مقام کلام و موسیقی که در بینش نیز ایرج شباهتی...
لرستان-و-شبح-امیر-احمدی
   دکتر روزبه کلانتری / چند روز پیش در خبرها آمده بود که لانۀ قدیمی...
حماسه-قلعه-گلاب-و-غریبانگی-دختران-لر
   حمید لطفی / در تاریخ همواره زنانی ستایش می شوند که پا به پای مردانشان...
پیام-معاون-پژوهش-مجمع-تشخیص-به-جشنواره-لری-تمدار-بیت
   علی رضایی میرقائد /عاون پژوهش مجمع تشخیص مصلحت نظام در پیامی به...
زاده-ی-تهران،-متولد-لرستان-گذری-کوتاه-بر-لرهای-هداوند-استان-تهران
   مهدی محرابی /تنها موردی که بین همه طوایف این ایل مشترک است، با افتخار...
از-رسمیت-بخشیدن-روی-کاغذ-تا-پاسداشت-واقعی-زبان-لکی
   علی باجلان / در جغرافیای لُر نشین از شمالی ترین نقاط آن یعنی کلهری و...
  مادر زليخا از نوادگان عارف واصل و مروج تفكر تشيع، سيد علي سياهپوش در...
 

 
 

اقوام و تمسخر قومیتی از دیدگاه قرآن / لری لیراوی

 

 

محسن خواجه گیری /
خداوند مئن قرآن ایفرمایه :  ای مردم شمانه وه یه زن و مِردی دِرس کِردُم وُه نهامتون مئن طیفیل وُ ملتل ...

ادامه مطلب: اقوام و تمسخر قومیتی از دیدگاه قرآن / لری لیراوی

خین جگر

چه ایخوم سروسامون بگرم، سرنیسی             بال و پر، تا دمِ دالون بگرم، پر نیسی

صد وِلا خواسِمه دَهرم، بروم  ،در نیسی         دلم اشکهسه وُ دردی وَ یُو بدتر، نیسی

دلم اشکهس وکسی پرسی وَ حالم نَکِه، نَه

پُرسی و ای حالِ دلِ سخته بلالم   نَکِه، نه

سُختِمه سر تشِ بی دیی، غزونم دَه مکن      جون و ایمونمه تش زی، جِرَه جونم دَه مکن

مُو خَو بندیر تو ویسامه، دو جونم دَه مکن       تییلم!   کُشته یِ ای دردِ گِرونُم   دَه مکن

موخوکشته ی تییلِ کالِ تو بییم، ده چته؟

کهره قربونیِ هر سال تو بییم، ده چته؟

چته چن ساله وَ فکرِ مو وُ حالم نیسی ؟        فکرِ بنگشتِ دلِ بی پر و بالم نیسی؟

یه ملهمی سرِ ای زخمِ گَوالُم نیسی ؟          نفسی سی نفسِ سوزه بلالم نیسی؟

نفست عمره منه، عمرمه پامال مکن

هر چه کردی بَسِته،بدترش امسال مکن

ای مو قربونِ تش و چاله یِ ایلت وابَم    کهره قربونییِ اُو دارِ شکیلت وابم

صدقه ی ورم پل مثل مشیلت وابَم       یه اشاره ی بکُ تا، خوار و ذلیلت وابم

هردلی خوار تو وابوهه، دَه خارآنیبو

تو بهاری وُ کسی بِی تو،  بهارآنیبو

ای بهاره سَره َتر ای زمسون کُشته مونه        زرِ بالم زیه ده تیر و ده ورشُشته مونه

دمری کرده تش و چاله یِ زرتُشته مونه      یه مُل آبییه که واری کنه هف پُشته مونه

کو مویسا که غزونم کنه ای سه زمسون

گرگ گاله ایزنه دورم، خوته زیتر برسون

برسون دهسِته دهسُم که یه دهس آبیمو      بزنیمو یه دوتا پیکی و مهس آبیمو

آخو تا کی غره من شویلِ نحس آبیمو؟       گلَ ساتِت سگِ آمُخته یِ هس آبیمو؟

پدراژدایه تو شیره ، دلَ و سگ، خش نکو، نه!

دم دقه هُف منِ ای چاله یِ بی تش،  نکو، نه!

تو خرنگی، زِرِ خُلمَر دِه وَدَر شونَ بکُش         شیون و درد و غم و ناله یِ سر لونَ بکُش

شونه مِن یک بِشِخَن، دشمن افتونَ بکُش     شوپرِ کورِ حرومزاده یِ بی بونَ بکُش

بندَخر شو بنه تا   ، جونشَه دندون بگره

عشق ورگرده و زنده ی، سروسامون بگره

عشق ورگرده و عاشق کِل و گالی بزنه       قفس   بشکنه      باهنده وُ  بالی بزنه

پازنِ   مهس، درا ، بنگِ   شلالی   بزنه         تییلِ  کالِ تو، هر شو، یه شکالی بزنه

بگو بندیر چه ویسایه   دلِ  داغَه دلت؟

آخو تا کی بزنن بَرد و مِنه باغهِ دلت؟

به خیا حیفه که ای باغه غزونش بکنن   بزنن تش من جونش ،جرَه جو نش بکنن

زرسلطه ی ستم وُ   دردِ گرونش بکنن        آخره ی گا  وُ خر و قاشِ حیونش بکنن

آخره ی گا  وُ خر وبز خو ده باغ آنیبو!

جِمَتِ  سُخته یِ  سه کور،   چراغ آنیبو!

حیفُم وی باغه که باهنده منش پر نزنه         عشق ،  هر شو دمِ دروازیلش در   نزنه

غیره بدبختی و غم هیچ و منش سر نزنه       طول هَف دهس و منش بوهه و مهتر نزنه

تش بزن طول غمه،  مهتر هَف دهس بکن

بزه کِل ،  بایم و باوینَنه   سه مهس   بکن

بزه کِل تا دلِ ماتم زیه سامون بگره      گوگِ دل، بال و پری تا دمِ دالون بگره

باغچَی عشقِ تو، بو، لیلی ومجنون بگره  بَلی و بایُم و باوینه  ونو  جون بگره

بگو بندیر چه ویسایه   دل    درودرت

آخو تا کی بزنن تش زر سایه ی کپرت

آخو تاکی کپرت دیی و منش راس آبو     خرس خین خرده منش هی چپ و هی راس آبو

گرگ وربازه که هرچی مو دلم خواس آبو      بوی مردار ومن ای کیچه یل احساس آبو

سگ ترکنایه و صد تیله سگ افتایه و پیت

سر هر کیچه کمین کرده که هلمت کنه سیت

پشت اگر وش بکنی پشت دو پات ایگره سگ      دهسه زرقد بزنی ایجکه جات ایگره سگ

نه وریسی نفس ایل و  ولات   ایگره  سگ       هر طرف ری بکنی آخو نهات ایگره سگ

یو که گفتم غزلی بی و یه تپ خین جگر

بار بی خود نزنت ریت کو وولت کره

شاعر:مجید نگین تاجی

به زبان لری بویراحمدی 

متل شماره۰۰۱ جلد اول متلسرای ملا عبدل

 

 متلسرای ملا عبدل نریمیسا/متل هایی به زبان لری بهمئی

 

img-20161027-wa0011

متل درمتلسرای ملا عبدل

جونوم سیتون بگه؛؛
یه دم دم ظهری م هوای گرم تاوسون(۱) زر سایه کنار دم حونمون نشسه بیدُم که بچییل دهات اومن(۲) تیم (۳)گفتن نیوی بریم سر رو(۴) مَلَح (۵)کنیم.
گفتُم و کور گفتن چی ایخی گو دوتا تییه پُر.
په نیکی وپُرس.
بلی ایشان برین تاموهم باکادیلاک بوم(۶) بیام.
گفتن مه بوت موشین سی.
گفتن گو نه موشین ا کورو(۷).
مدل خرشه عوض که(۸).
چرمهٔ(۹) فروخت گَزَه(۱۰) سی.
آقا بوم موقعی که مو گیرش(۱۱) اومم (۱۲)و شوق ره ای خر سی(۱۳) سی(۱۴) آرک برکش.
دیم(۱۵)گو ملا خر پیر عوض کن.بومم ره بایه خر نوپالونی(۱۶) طاقش زی که بنظروم ومو تیش عزیزتر بی.
خلاصه وبچییل گدم(۱۷) ایشان برین تا موهم وبونه چاس(۱۸) خردن برم تیش سرشه گرم کنُم.
نونوم دیم چی چرچیل چطوری و،ای نقشه ایما خَوَر وویی ره و بوم گُو ملا حواستبوهه بنظروم بچییل هی شور و قول ایکنن باخر برن سر رو شنو کنن.
همی مو نشهسُم تیش یه تیکه نون ماس بخروم بوم گو نبینوم کسی دس و خر مو بنه.
یا باش بری سر رو ملح کنه.
مو خو ایدونسوم منظورش باخمه گفتُم بو نه مو آو رو ایترسُم.
ودیم گو زن برو جُلشه درا.
آقا بوم همیشه عادت داشت بعد اَ چاس قیلوم بکشه وخوبیش یو بی که همی چارتا گُر وقیلون ایزی چرت پاقیلونی ایگردش .
لشتمش خوب چرت مَهس وویی و گل شرینش هم تیش خوسی گفتُم دردمَ م جونتون ایزنُم .
اینجنه که ایگن کر لر هنرمندِ.
آقا موخو تقلید صدای همهٔ حیوونل بلد بیدُم.
رفتُم زر کپر وپَنه(۱۹)تو گلی واسادُم هی شروع کردُم و صدای خر دراوردن.
آغا خر هم شروع که وجواب دادن.
انگاری مندیر خم(۲۰) بی.
آغا مو زاره ایزیدُم و خر زاره ایزی.
مو عرعر کردُم و خر عرعر که.
یه بیست دقیقه ای نفس دوتامونه بریدُم.
یکی نبی بگه بوا دیه بسه.
دیم و خاو ایوردکه(۲۱) بنگ و بوم که گو ملا بنظروم یه خری اومه تی(۲۲) خر.
بوم گو خت برو ردش کن بری العان خر بند ایبره بایس هی بگردی ودینداش(۲۳).
دیم دیه نکه بیای زر کپر سیل(۲۴) کنه بوینه ای دل غافل صدا نه صدای خره صدای منه.
ره تی بوم گو ملا خر حونه گرگلی ول وویی اومه تی خر مو وش ایترسُم لغه(۲۵) ایزنه.
خت برو ردش کن.
موهم سر گرم مسابقه عرعر کردن با خر بیدُم.
دس بردُم لومه(۲۶) گردُم(۲۷) که خواسُم زارَی آخری بزنُم که پیروز مسابقه وویوم که یولا مازم(۲۸) تش گرو.
بوم وچو زی بین دوشونُم(۲۹) که هرچه عرعر کردُم م(۳۰) تییم درومه.
خواسُم ودر برم(۳۱) چوَ پِرغ(۳۲) ایکنه ایزنه م پاییلُم ورگِل(۳۳) اییوبوم.
وبوم هی ایگه مو و زینه نمارک ایگُم خر نیخوم ایگه با چه ایری م(۳۴) زمینل با چه ایری مکینه(۳۵).
بیه کرت(۳۶) تا ایسو سگی بی ازی وبعدش الحمدلا خر ٱوی.
نتیجه گیری؛؛
هنر نزد ایرانیانست وبس.

نویسنده؛ عبدل نریمیسا.
۱-تابستان
۲-آمدند
۳-پیشم
۴-رودخانه
۵-شنا
۶-پدرم
۷-ازکجا
۸-کرد
۹-الاغ سیاه
۱۰-الاغ سفید
۱۱-موقعی که خداوندبه اوپسر(من)داد
۱۲-آمدم
۱۳-خرید
۱۴-خرید
۱۵-برای
۱۶-الاغ جوانی که تازه رام شده
۱۷-گفتم
۱۸-نهار
۱۹-پشت دیوار
۲۰-خودم
۲۱-ازخواب می پرد
۲۲-پیش
۲۳-دنبالش
۲۴-نگاه
۲۵-لگد
۲۶-لبم را
۲۷-گرفتم
۲۸-کمرم
۲۹-مابین دوشانه ام
۳۰-داخل
۳۱-فرارکردم
۳۲-پرتاب
۳۳-زمین خوردم
۳۴-داخل
۳۵-آسیاب
۳۶-پسرت.
پایان.

 

 

نوریسیم خوراک سگ و توره ویبیم / رهنه ایبندن وه ریمون و دَ بی ره ویبیم

 

یک قصیده حماسی و اجتماعی از احمد انصاری فهلیانی شاعر ممسنی، به زبان لُری جنوبی

ادامه مطلب: نوریسیم خوراک سگ و توره ویبیم / رهنه ایبندن وه ریمون و دَ بی ره ویبیم

عقاب مو پرو بالِش شِکَسِه

 

سروده ای زیبا به گویش لری ممسنی از دکتر جلال یوسفی

ادامه مطلب: عقاب مو پرو بالِش شِکَسِه

محمد محمودی نورآبادی: قَسمت اییُم وَ قُرصِ ماهت که قُرص ایکشه

 

قَسمت اییُم وَ قُرصِ ماهت که قُرص ایکشه  / وَ برقِ یه سَیلت که  بی هُرس و پُرس ایکشه /// وَ مِرزنگ و خالی که بَی شیر جَر ایکنن / او انگشتلی که مَزاغ بَی هنر ایکنن

 

ادامه مطلب: محمد محمودی نورآبادی: قَسمت اییُم وَ قُرصِ ماهت که قُرص ایکشه